هود بدون دودکش: مزایا، معایب و ۵ نکته حیاتی که باید قبل از خرید بدانید (۱۴۰۴)
# هود بدون دودکش: بررسی کامل مزایا، معایب، قیمت و 5 نکته حیاتی قبل از خرید
**زمان مطالعه: 8 دقیقه | به روز رسانی: مهر 1403**
آیا آشپزخانه شما **فاقد کانال خروجی هوا** است یا نصب دودکش در آن غیرممکن به نظر میرسد؟ **هودهای بدون دودکش (هودهای چرخشی یا با فیلتر کربنی)** ممکن است راهحلی جذاب برای شما باشند. اما آیا این هودها واقعاً کارآمد هستند؟ آیا انتخاب آنها به جای هودهای کانالدار، تصمیم درستی است؟
در این مقاله **کامل و شفاف**، نه تنها مزایا و معایب هودهای بدون دودکش را موشکافانه بررسی میکنیم، بلکه به شما خواهیم گفت که **اصلاً این هودها چگونه کار میکنند، برای چه کسانی مناسب هستند و مهمتر از همه، چگونه باید از آنها نگهداری کرد تا کارایی خود را از دست ندهند.** اگر در آستانه خرید چنین هودی هستید، خواندن این راهنما میتواند از یک خرید پشیمانکننده جلوگیری کند.
—
## **هود بدون دودکش دقیقاً چیست؟ (اصول کار به زبان ساده)**
هود بدون دودکش، که با نامهای **هود چرخشی (Recirculating Hood)** یا **هود با فیلتر کربنی (Carbon Filter Hood)** نیز شناخته میشود، برخلاف هودهای مرسوم، **هوا را به بیرون از خانه هدایت نمیکند.** در عوض، عملکرد آن در یک چرخه بسته خلاصه میشود:
1. **مکش:** هود، هوای آلوده شامل **دود، ذرات چربی، بو و رطوبت** را از بالای اجاق گاز میمکد.
2. **تصفیه مرحله اول (فیلتر چربی):** هوا از یک **فیلتر فلزی آلومینیومی یا استیل ضدزنگ** عبور میکند. وظیفه این فیلتر جذب و به دام انداختن **ذرات روغن و چربی** است. (این فیلتر در همه هودها مشترک است و باید به طور منظم شسته شود).
3. **تصفیه مرحله دوم (فیلتر کربن):** سپس هوا از **فیلترهای کربن فعال (ذغالی)** عبور میکند. این فیلترها متشکل از دانههای ریز کربن هستند که مانند یک اسفنج عمل کرده و **بوهای نامطبوع و برخی ذرات ریز شیمیایی** را جذب میکنند.
4. **بازگردانی:** هوای نسبتاً پالایششده (بدون چربی و بخش عمدهای از بو) **دوباره به داخل همان فضای آشپزخانه بازگردانده میشود.**
**نکته حیاتی:** این هودها **رطوبت و گرمای هوا** را حذف نمیکنند. آنها فقط بو و چربی را کاهش میدهند.
—
## **مزایای هود بدون دودکش: چرا برخی آن را انتخاب میکنند؟**
1. **نصب فوقالعاده آسان و انعطافپذیر:** بزرگترین مزیت این هودها همین است. **نیازی به ایجاد سوراخ در دیوار، سقف یا کشیدن دودکش طولانی ندارند.** این ویژگی برای موارد زیر ایدهآل است:
* **آشپزخانههای آپارتمانی قدیمی** که در ساخت آنها کانال هود پیشبینی نشده است.
* **اجارهنشینها** که اجازه تغییرات اساسی در ساختمان را ندارند.
* **آشپزخانههای جزیرهای** که فاصله تا دیوار خارجی زیاد است و کانالکشی سخت یا زشت میشود.
* مواقعی که میخواهید **محل اجاق گاز و هود را در آینده جابهجا کنید.**
2. **حفظ انرژی خانه:** در فصول سرد یا گرم، هودهای کانالدار هوای گرم یا خنک داخل خانه را به بیرون میفرستند و باعث **اتلاف انرژی و افزایش هزینههای گرمایش و سرمایش** میشوند. هودهای چرخشی این مشکل را ندارند.
3. **جلوگیری از ورود هوای بیرون:** در مناطق با آلودگی هوای بالا یا در روزهای گردهافشانی، باز کردن مسیر به بیرون میتواند آلایندههای ناخواسته را وارد خانه کند. هود بدون دودکش این مسیر را میبندد.
4. **هزینه اولیه نصب پایینتر:** حذف هزینههای **کانالکشی، دریچه، کارگر متخصص و ایجاد تغییرات سازهای**، هزینه نصب را به طور چشمگیری کاهش میدهد.
—
## **معایب و چالشهای جدی هود بدون دودکش**
1. **کارایی محدود در حذف رطوبت و گرما:** این **بزرگترین نقطه ضعف** است. در حین پختوپزهای طولانی یا سرخ کردن، **رطوبت و گرمای زیادی** تولید میشود که این هود نمیتواند آنها را از محیط خارج کند. در نتیجه، **آشپزخانه میتواند به سرعت گرم و شرجی شود**، شیشه پنجرهها بخار کند و احساس نامطبوعی ایجاد گردد.
2. **بازدهی پایینتر در حذف بو:** فیلترهای کربن فعال **در بهترین حالت حدود 70-80% از بوها را جذب میکنند** و هیچگاه به کارایی **100% هود کانالدار** که بوها را به بیرون پرتاب میکند، نمیرسند. بوهای تند و قوی (مثل سرخ کردن ماهی یا پیاز) ممکن است به طور کامل حذف نشوند.
3. **هزینه مستمر نگهداری (فیلتر کربن):** فیلترهای کربن **مصرفی** هستند و پس از اشباع شدن (معمولاً **هر 3 تا 6 ماه**، بسته به میزان استفاده) **حتماً باید تعویض شوند**. هزینه تکتک این فیلترها میتواند بین 100 تا 300 هزار تومان باشد که در درازمدت به یک هزینه قابل توجه تبدیل میشود.
4. **صدای نسبتاً بیشتر:** کانالکشی تا حدی به عنوان یک عایق صوتی عمل میکند. در هودهای چرخشی، **صدا مستقیماً به محیط آشپزخانه بازمیگردد** و ممکن است در دورهای بالا، صدای بیشتری احساس شود.
5. **وابستگی کامل به تعویض به موقع فیلتر:** اگر فیلتر کربن را به موقع عوض نکنید، نه تنها اثری در جذب بو ندارد، بلکه میتواند به **مرور زمان خود به منبع بو و باکتری تبدیل شود**. همچنین، فیلتر مسدود شده، **جریان هوا را مختل کرده و فشار مضاعفی به موتور هود وارد میآورد** که ممکن است منجر به کاهش عمر موتور شود.
—
## **چه کسانی باید هود بدون دودکش بخرند؟ (پروفایل خریدار مناسب)**
این هود انتخاب ایدهآلی است اگر:
* در **آپارتمان اجارهای** زندگی میکنید و مجاز به ایجاد تغییرات سازهای نیستید.
* آشپزخانه شما **فاقد هرگونه پیشبینی برای کانال خروجی** است.
* **خیلی کم و سبک آشپزی میکنید** (مثلاً فقط آب جوش آوردن یا گرم کردن غذا).
* بودجه یا امکان **کانالکشی حرفهای** را ندارید.
* **آشپزخانه شما تهویه مطبوع قوی یا پنجره بزرگی دارد** که میتواند رطوبت و گرمای اضافی را تخلیه کند.
**این هود انتخاب مناسبی نیست اگر:**
* **آشپز حرفهای یا پرکار** هستید و زیاد سرخ کردن، تفت دادن و پختوپزهای طولانی دارید.
* به **حذف کامل بوها** حساسیت دارید.
* آشپزخانه شما **کوچک و بدون پنجره** است.
* **رطوبت بالا** برای شما یا سازه خانه (مثل کابینتهای چوبی) مشکلساز است.
—
## **لیست مدلهای قابل تبدیل و برندهای معروف**
برخی هودها به صورت **دو منظوره (Ducted/Ductless)** طراحی شدهاند. یعنی در ابتدا میتوان آنها را با کانال به بیرون متصل کرد، اما اگر خواستید، با **نصب یک آداپتور و فیلتر کربن**، میتوان آنها را به حالت چرخشی تبدیل کرد. **همیشه این قابلیت را در زمان خرید بررسی کنید.**
**برندهای معتبر ایرانی ارائهدهنده هودهای با قابلیت نصب فیلتر کربن:**
| برند | برخی مدلهای مشهور | نکته |
| :— | :— | :— |
| **استیل البرز** | SA-461, SA-432, SA-412, SA-413, SA-415 | معمولاً هودهای **مورب و شومینهای** این برند این قابلیت را دارند. |
| **اخوان** | H206, H216, H201, H202, H207, H217, H219, H220 | تنوع گسترده در **هودهای مخفی و زیرکابینتی**. |
| **بیمکث** | B2075U, B2079, B2081, B2068 | تمرکز بر **هودهای مخفی** با طراحی مدرن. |
| **کن (Can)** | بسیاری از مدلهای شومینهای و مورب | در مشخصات فنی قابلیت Ductless یا Recirculation قید میشود. |
| **درخشان** | برخی مدلهای سری هیدن (Hidden) و کلون (Clon) | بهتر است در زمان خرید استعلام شود. |
—
## **قیمت گذاری: مقایسه با هودهای معمولی**
* **قیمت دستگاه:** خود هودهای چرخشی یا دو منظوره، معمولاً **تفاوت قیمت محسوسی با هودهای کانالدار خالص ندارند.** قیمت بیشتر به برند، قدرت موتور، طراحی و امکانات (مثل لمسی، موتور اینورتر) بستگی دارد.
* **هزینه کل نصب:** در اینجا تفاوت آشکار میشود. هزینه نصب یک هود کانالدار ممکن است به دلیل **کار اجرایی، مصالح و زمان بیشتر، چندین برابر** هزینه نصب یک هود بدون دودکش باشد که معمولاً فقط به اتصال برق و محکم کردن بدنه خلاصه میشود.
* **هزینه ماهانه/فصلی:** همانطور که گفته شد، **هزینه تعویض دورهای فیلترهای کربن** را به عنوان یک هزینه مستمر در نظر بگیرید.
—
## **نتیجهگیری نهایی و توصیه قطعی**
**هود بدون دودکش یک «راهحل مصالحهآمیز» است، نه یک جایگزین کامل.**
* **اگر امکان نصب کانال دارید، حتماً این کار را انجام دهید.** کارایی، رضایت و آرامش خیال ناشی از یک **هود کانالدار قوی**، هیچگاه با هود چرخشی قابل مقایسه نیست. هوای تازهتر و محیط خشکتر آشپزخانه ارزش این سرمایهگذاری را دارد.
* **اگر مجبور به انتخاب هود بدون دودکش هستید، واقعبین باشید.** انتظارات خود را مدیریت کنید. بدانید که باید **متعهد به تعویض منظم و به موقع فیلترهای کربن** باشید. همچنین حتماً از **هودهای دو منظوره** استفاده کنید تا اگر روزی امکان کانالکشی فراهم شد، بتوانید آن را ارتقا دهید.
* **برای جبران ضعف در حذف رطوبت، حتماً در حین آشپزی از روشن کردن فن تهویه عمومی آشپزخانه یا کمی باز گذاشتن پنجره مجاور کمک بگیرید.**
در نهایت، انتخاب با شماست، اما اکنون با **چشمانی باز و آگاهی کامل** از تمام زوایای پنهان این محصول میتوانید تصمیمی بگیرید که در درازمدت باعث پشیمانی نشود.
